Nero Endüstri, MARS Sistemleri ile KBRN Tehditlerine Geçit Vermiyor – MSI Dergisi: Türk Savunma ve Havacılık Sanayisinin Güncel Referans Bilgi Kaynağı ve Yenilik Habercisi

Nero Endüstri, MARS Sistemleri ile KBRN Tehditlerine Geçit Vermiyor

10 Eylül 2019

MSI Dergisi’nin 182’nci sayısında yayımlanan özel haber, derginin internet sitesinde paylaşılmıştır:

 

Kara araçları yaşam destek sistemleri alanında, entegre alt sistemler geliştiren ve kullanıcıya özel çözümler sunan Nero Endüstri, muharebe sahasındaki Kimyasal, Biyolojik, Radyolojik ve Nükleer (KBRN) tehditlere karşı da MARS sistemleri ile koruma sağlıyor. MARS KBRN Filtrasyon Sistemlerini, NATO gereksinimlerine uygun olacak şekilde AEP54 standartlarında üreten firma, bu tip sistemlerin belki de en kritik bileşeni olan filtreleri de kendisi geliştiriyor.

Maskeli tip MARS KBRN Filtrasyon Sistemi’nin, araç içerisindeki yerleşimi.

 

Nero Endüstri, kullanıcının ihtiyaçlarına göre, MARS sistemlerini, hem basınçlı hem de maskeli tipte üretebiliyor. Basınçlı tip MARS sistemleri; kontrol ünitesi, filtreler ve tahliye valflerinden oluşuyor. Maskeli tip sistemlerde ise kontrol ünitesi ve filtrelere ilave olarak, personel için maskeler yer alıyor.

MARS KBRN Filtrasyon sistemleri, araç dışındaki kirli havayı, bir fan vasıtasıyla çekerek, sırası ile farklı filtrelerden geçiriyor. Bu filtrelerin her birinde de havadaki radyolojik, nükleer, biyolojik ve kimyasal tehditler sırası ile ayıklanıyor. Böylelikle araç mürettebatı ve varsa yolcular, dışarıda bulunan her tür KBRN tehdidine karşı korunuyor. MARS sistemlerindeki filtreler ve işlevleri ise sırası ile şunlar:

  • Siklon Filtre: MARS sisteminin ilk aşamasında yer alan bu filtre, dışarıdan gelen kirli havadaki toz ve büyük partikülleri, santrifüj prensibi ile filtrenin dış kısmına doğru savuruyor. Bu sayede hava, filtre içerisinden geçerken toz ve partiküller filtre içinde kalıyor. Nükleer ve radyolojik silahlardan kaynaklanan ve hava yolu ile taşınan radyasyonun çok büyük çoğunluğu da tozlara yapışan radyoaktif taneciklerden kaynaklandığı için radyasyon kirliliği bu aşamada bertaraf ediliyor.
  • Ön Filtre: HEPA filtreden önce yer alan bu filtre, havadaki tehlikeli parçacıkların bir bölümünü yakalayarak, HEPA filtrenin ömrünü uzatıyor.
  • HEPA Filtre: Havadaki 0,3 mikrometre (mikron)’den büyük tüm parçacıkları tutan bu filtre, farklı türlerde hastalıklar taşıyan biyolojik ajanları yakalayabiliyor. Bakteri gibi mikroorganizmalardan oluşan bu ajanların en küçüğünün bile boyutları 1 mikrondan daha büyük olduğu için de tüm biyolojik tehditler bu aşamada ayıklanıyor.
  • Aktif Karbonlu Filtre: Radyoaktif ve biyolojik tehditlerden arındırılan hava, bu filtreye ulaştığında, içerisinde sadece potansiyel kimyasal tehditler bulunuyor. Bu filtre içerisinde bulunan aktif karbonlar ise gözenekli yapıları sayesinde; sarin gazı, hardal gazı, klor, tabun, soman ve Vx tipi kimyasal ajanları yakalıyor.

Filtrasyon sistemleri, saatte 80 ila 200 metreküp temiz hava çıkışı sağlayabiliyor. Sistemdeki filtreler, çalışmak için herhangi bir güce ihtiyaç duymuyor. Temiz havayı araç içerisine sevk eden fan ise sadece 12 amper akımla çalışıyor.

Firma, bir yandan da kendi bünyesinde, NATO standartlarında bir filtre üretim odası kuruyor. Kurulumun tamamlanmasının ardından firma, hâlihazırda devam eden filtre üretim faaliyetlerini, bu oda içerisine taşıyarak, filtrelerinin zaten yüksek olan güvenilirlik seviyelerini daha da arttıracak.

Hem Pozitif Basınçlı Hem de Maskeli Sistemler

Pozitif Basınçlı KBRN sistemleri, tasarımları itibarıyla kapaklar ve contalar vasıtasıyla hava sızdırmaz hâle getirilebilen araçlarda kullanılıyor. Bu tip araçlarda, personel araç içerisine girdikten sonra, aracın kapaklarını kapatarak, araç içerisindeki havanın dış dünya ile temasını kesebiliyor. KBRN filtrasyon sisteminin araç içerisinde yarattığı pozitif basınç ise dışarıdan içeriye kirli havanın girmemesini garanti altına alıyor. Bununla birlikte, her araçta hava sızdırmazlığı sağlamak mümkün olmayabiliyor ya da örneğin, zırhlı personel taşıyıcı gibi araçlarda, araç kapaklarının muharebe sırasında açılıp kapanması gerektiği için, hava sızdırmazlık, tasarım açısından anlamını yitiriyor. Bu tip durumlarda da maskeli KBRN sistemleri tercih ediliyor ve bu sistem, temizlediği havayı, çeşitli borular vasıtasıyla personelin maskelerine sevk ediyor.

MARS ürün ailesi içerisindeki pozitif basınçlı sistemler ise içeriye pompaladığı temiz hava ile araç içerisinde, dış ortama göre 230 ila 260 paskallık bir basınç farkı yaratıyor. Araç üzerine yerleştirilen tahliye valfi ise yaklaşık 200 paskallık bir basınçla açılıyor ve araç içerisindeki basınçlı havanın bir bölümünü dışarı atarak iç basıncı kontrol altında tutuyor. Herhangi bir elektronik bileşeni olmayan bu valfler, tamamen mekanik olarak çalışıyor.

MARS ürün grubunun maskeli sistemleri ise maskelerinin kabiliyetleri ile fark yaratıyor. Geniş bir görüş açısına ve buğulanmayan cama sahip bu maskelere, aracın kendi iç konuşma sistemi kolaylıkla bağlanabiliyor. Ayrıca özel bir aparat vasıtasıyla personel maskeyi takmış durumdayken de su içebiliyor.

Elektronik kontrol ünitesi

Kontrol Ünitesinin Kabiliyetleri

MARS sistemlerinin, filtrelerin yanı sıra kontrol üniteleri ve sensörler olmak üzere iki önemli bileşeni daha bulunuyor.

Kontrol Üniteleri, analog ya da elektronik olarak çalışabiliyor. Analog kontrol üniteleri, filtreleme sistemini açıp kapamanın yanında, araç içerisindeki pozitif basınç farkını da ölçerek kullanıcıya bildiriyor. Ayrıca filtrelerin yerine tam takılmaması halinde de uyarı veriyor.

Elektronik kontrol ünitesi ise bunlara ilave olarak, açık kalan bir araç kapağından dolayı içerideki pozitif basınç sağlanamadığı durumda da alarm veriyor. Ayrıca filtrelerin çalışma sürelerini ve doluluk durumlarını takip ediyor. Kullanıcı, emniyet açısından, 1 filtreyi azami 1 saat süre ile kullanmak isterse sistem bu sürenin sonunda alarm veriyor. Aynı şekilde, filtre aşırı kullanımdan dolayı tıkandığında da uyarıyor.

Nero Endüstri’nin diğer ürünlerindeki gibi MARS sistemlerinin elektronik kontrol ünitesinde de CAN-Bus çıkışı bulunuyor. Ünite, bu sayede, araçtaki diğer sistemlerle iletişim kurabiliyor. MARS sistemlerinin kontrol ünitesi, sistem bünyesindeki klima ve fan gibi bileşenlerin de arıza durumlarını takip ediyor ve böyle bir durumda personeli uyarıyor.

MARS sistemlerine, kullanıcı istekleri doğrultusunda bir iklimlendirme sistemi de ilave edilebiliyor. Böylelikle filtrelenen hava, araç içerisine istenilen sıcaklıkta verilebiliyor. Benzer şekilde, MARS sistemlerine, aracın kendi klima sistemi de bağlanabiliyor ve ürün, bu sistemi de kontrol edebiliyor.

 

MARS ürün ailesinin bileşenleri

 

Her Türlü KBRN Tehdidini Algılayan Sensörler

MARS sistemleri içerisinde, BOREAS Meteoroloji İstasyonu, Cep Tipi Dozimetre, Radyasyon Dedektörü, Taşınabilir Gama Işını Dedektörü ve KBRN Tespit Sistemi olmak üzere, 5 farklı dedektör çözümü yer alıyor.

Bunlardan BOREAS, küçük bir meteoroloji istasyonu vazifesi görerek atmosferik olayları takip ediyor ve olası bir KBRN saldırısının mevcut hava koşulları ile nereye doğru yayılabileceğine yönelik tahminler sunuyor. Cep Tipi Dozimetre ise gama ve X ışını radyasyonunu ölçmeye yarıyor ve 140 gram ağırlığı ile personel tarafından taşınabiliyor. 2 kilogramlık ağırlığa sahip Radyasyon Dedektörü de daha çok araçlarda kullanılıyor ve belirli bir hassasiyete kadar radyasyon kaynağının yönünü gösteriyor. Taşınabilir Gama Işını Dedektörü, 0,1 ila 20 Sievert/saat aralığında şiddete sahip gama ışınlarını tespit ediyor.

Nero Endüstri’nin bu alandaki en yeni ürünü olan KBRN Tespit Sistemi ise dâhili sensörleri ile biyolojik tehditler ile radyolojik tehditleri algılayabilen kompakt bir ürün. Kullanıcı ayrıca, ürün üzerinde yer alan 6 adet bağlantı noktasına, farklı gaz dedektörleri takarak, cihaza kimyasal tehditleri tespit edebilme kabiliyeti de kazandırabiliyor.

1,105 toplam görüntüleme, 1 bugünkü görüntüleme