Söyleşi: Polonya Milli Savunma Bakanlığı Müsteşarı (Undersecretary) Bartłomiej Grabski – MSI Dergisi: Türk Savunma ve Havacılık Sanayisinin Güncel Referans Bilgi Kaynağı ve Yenilik Habercisi

Söyleşi: Polonya Milli Savunma Bakanlığı Müsteşarı (Undersecretary) Bartłomiej Grabski

20 Kasım 2017

Polonya Milli Savunma Bakanlığı Müsteşarı (Undersecretary) Bartłomiej Grabski ile yapılan ve MSI Dergisi’nin 147’nci sayısında yayımlanan söyleşi, derginin İnternet sitesinde paylaşılmıştır:

 

“İş Birliği Potansiyeli Yüksek Ortaklar: Türkiye ve Polonya”

 

Polonya, Türkiye ile benzer şekilde, hem çevresindeki tehditler nedeniyle silahlanma çalışmalarına ağırlık veriyor hem de milli savunma ve havacılık sanayisini geliştirmeye çalışıyor. Türk firmaları da geçtiğimiz dönemde, Polonya ile bir dizi ortak proje konusunda görüşmeler gerçekleştirdi. IDEF 2017’nin ziyaretçileri arasında yer alan Polonya Milli Savunma Bakanlığı Müsteşarı (Undersecretary) Bartłomiej Grabski ile bir araya gelerek iki ülke arasındaki savunma sanayisi iş birliği konularını, Polonya penceresinden değerlendirdik.

 

MSI Dergisi: Polonya ve Türkiye’nin savunma alanındaki ilişkilerini, ikili ve NATO şemsiyesi altında olmak üzere değerlendirir misiniz? Bu kapsamda, savunma sanayisi alanındaki ilişkiler için de genel bir çerçeve çizer misiniz?

Bartłomiej GRABSKI: Türkiye, Polonya için; hem güvenlik hem de sanayi açısından çok önemli bir ortak. Güvenlikle ilgili olarak; üst düzey askeri görüşmeleri düzenli bir şekilde yürütüyoruz ve Türkiye’de ya da Polonya’da, belirli aralıklarla gerçekleştirilen askeri tatbikatlara, karşılıklı katılım sağlıyoruz. NATO düzeyinde baktığımızda ise ülkelerimizin ortaklaşa yürüttüğü, Havadan Elektronik Taarruz projesinden de kesinlikle bahsetmeliyiz. Savunma sektörü açısından, ileride iş birliği yapabileceğimiz birtakım ilgi çekici alanlar var; ama bu konuları, biraz daha ayrıntılı ele almamız gerekiyor. Böyle geniş bir potansiyele sahip olduğumuz için, ülkelerimizin ortak çıkarlarına hizmet eden, birçok alan bulunduğuna inanıyorum.

MSI Dergisi: MSPO 2014 fuarında, ASELSAN ile ZM Tarnow (ZMT) arasında, bir mutabakat muhtırası imzalanmıştı. İki firma, ASELSAN’ın; stabilizasyon, servo motor, elektro-optik, hedef takip ve atış kontrol kabiliyetlerinin tamamlayıcı olduğu noktalarda; üretim, geliştirme ve pazarlama imkanlarının araştırılmasına yönelik iş birliği yapma niyetlerini ortaya koymuşlardı. Anlaşmanın bir göstergesi olarak da ZMT üretimi 12,7 mm anti materyal keskin nişancı silahı, fuarda, ASELSAN’ın Piton termal silah dürbünü entegre edilmiş olarak sergilenmişti. Bu mutabakat muhtırasının devamında ne gibi gelişmeler oldu?

Bartłomiej GRABSKI: İmzalanan bu mutabakat muhtırasına dayanarak, 2014 yılında, çeşitli konularda görüşmeler yapıldı. Örneğin:

  • Uçaksavar sistemine yönelik iş birliği kapsamında Shilka modernizasyonu,
  • Uzaktan komutalı deniz silah sistemi kapsamında, ZMT üretimi silahların -23 mm uçaksavar top, 12,7 mm WLKM makinalı tüfek, 12,7×108 mm NSV makinalı tüfek ve 7,62×51 mm UKM 2000 makinalı tüfek- ASELSAN’ın uzaktan komutalı silah istasyonlarına entegre edilmesi,
  • ZMT üretimi Uçaksavar Sistemi’ne yönelik ASELSAN Radar Sistemi.

Bilgi alışverişi yapıldıktan ve teklifler sunulduktan sonra, modernizasyon ve tedarik programlarında birtakım değişiklikler oldu; öncelikler ve ihtiyaçlar yeniden değerlendirildi ve sonuç olarak bu konularla ilgili herhangi bir ilerleme olmadı.

2015 yılında ZMT, Leopard tank modernizasyon kitleri ile ilgili olarak ASELSAN’a bir Bilgi İstek Dokümanı (BİD) gönderdi. Fakat bu konunun da devamı gelmedi; çünkü ZMT, nihai olarak sadece transmisyon modernizasyon paketine ihtiyaç duyacak ve bu paket kapsamındaki kabiliyetler ASELSAN’da mevcut değil.

Yine de ASELSAN’ın, son yıllarda, Polonya sanayisiyle başarılı iş birliği projeleri yürüttüğünden bahsetmeden geçemeyeceğim. Bu projelerin en önemlilerinden biri, ASELSAN’ın, ROSMAK 8×8 Zırhlı Personel Taşıyıcı’ya yönelik olarak, Polonyalı WB Electronics ve Rosomak S.A. şirketleriyle iş birliği içinde geliştirdiği; keşif, gözetleme, istihbarat ve hedef teşhis (ISTAR) paketi.

ASELSAN’ın WB Electronics ve AMZ Kutno ile iş birliği içinde yürüttüğü benzer bir proje daha var.

Ayrıca ASELSAN, Polonya’nın Kısa/Orta Menzilli Hava Savunma ve Anti-Balistik Füze Programı Narew için teklif veren firmalardan biri.

Soldan sağa: Yayın ve Uluslararası İlişkiler Koordinatörü Birol Tekince, Polonya Milli Savunma Bakanlığı Müsteşarı Bartłomiej Grabski ve Polonya Savunma Ataşesi Albay Michal Piasecki

 

MSI Dergisi: ASELSAN, MSPO 2014’te, WCBKT ile kara aracı simülatörleri ve kriptoloji konusunda yürütülen iş birliği görüşmelerinin ardından bir mutabakat muhtırası imzalanmıştı. İş birliği kapsamında, her iki firmanın; Türkiye, Polonya ve üçüncü ülkelerin pazarlarında yeni iş alanları geliştirme imkânlarını değerlendirmesi öngörülmüştü. Bu mutabakat muhtırasının devamında ne gibi gelişmeler oldu?

Bartłomiej GRABSKI: Mutabakat muhtırası projeye dönüşemedi; çünkü nihai değerlendirmede, Polonya Milli Savunma Bakanlığının, milli know-how’a dayanarak ve NCK (Ulusal Kriptoloji Merkezi)’nın programlama ve mühendislik kaynaklarını kullanarak yerli kriptolama protokolleri geliştireceği bildirildi.

CİRİT, T129 ATAK helikopterinin de silahları arasında yer alıyor.

 

T129 ATAK

 

MSI Dergisi: MSPO 2015 öncesinde, Polonya’nın KRUK programı için yarışan adaylardan biri olan T129 ATAK helikopteri, Polonya’da başarılı bir tanıtım turu gerçekleştirmişti. Türkiye’nin, T129 ATAK ile KRUK programına katılımı Polonya’da nasıl karşılandı? Polonya tedarik makamlarının ve Silahlı Kuvvetlerinin helikopterle ilgili izlenimleri neler oldu?

Bartłomiej GRABSKI: Polonya, Türkiye’nin KRUK programına katılımından; TUSAŞ’ın, 2015’teki tur sırasında ürünü tanıtmaya yönelik çabalarından ve satın alma sürecindeki teknik görüşmelerden memnuniyet duyuyor. Türklerin açık görüşlülüğü ve esnekliği de tedarik sürecinde görev alan uzmanlarımız tarafından olumlu karşılanıyor. Polonya, Türkiye’nin, böyle geniş uçuş ve muharebe kabiliyetlerine sahip yerli taarruz helikopteri üretme yeteneğini takdir ediyor.

O tarihteki Polonya Hava Kuvvetleri Komutanı General Jan Sliwka, T129 kokpitinde bilgi alırken.

 

KRUK programı ile ilgili idari süreçlerimizin halen devam etmekte olduğunu vurgulamak isterim. Ayrıca, göz önünde bulundurmamız gereken bir başka konu da yakın zamanda yayınlanmış olan Stratejik Savunma Gözden Geçirme Belgesi’nin, Polonya Milli Savunma Bakanlığını, satın alma planlarını yeniden formüle etme yükümlülüğü altına sokabileceği gerçeği. Dolayısıyla KRUK programı ile ilgili olarak, Polonya makamlarının nihai kararını beklemek durumundayız.

T129 hakkında bilgi alan Polonya Hava Kuvvetleri mensupları, Türk Kara Kuvvetleri Komutanlığı ve TUSAŞ pilotları ile birlikte Bidgoş Havaalanında.

MSI Dergisi: MSPO 2015’te, ROKETSAN ve WZL-1 firmaları, CİRİT 2,75” lazer güdümlü ve UMTAS uzun menzilli tanksavar füzelerinin Polonya Silahlı Kuvvetleri envanterindeki platformlara entegrasyonu konusunda, iş birliğine yönelik bir anlaşma imzalamıştı. İlerleyen süreçte, bu konuda ne gibi gelişmeler yaşandı?

Bartłomiej GRABSKI: WZL-1, 2014’teki Polonya-Türkiye sanayi görüşmeleri sırasında, Türk firmaları ile temaslar kurmuştu. TUSAŞ, ROKETSAN ve ASELSAN gibi firmalarla yürütülen iş birliği çalışmaları ve yapılan görüşmeler; KRUK taarruz helikopteri programına -depo seviyesi bakım ve helikopterin, çeşitli sistemlerine ve donanımına ilişkin üretim fırsatları kapsamında- ve Polonya’nın ve diğer ülkelerin Mi-ailesi helikopterlerinin modernizasyonuna odaklanmaktaydı.

ROKETSAN üretimi CİRİT ve UMTAS füzelerinin entegrasyonu ile ilgili olarak şu çalışmalar yapıldı:

  • Mi-24’ler için silah taşıma noktalarının ve füze konfigürasyonunun; kütle, boyut ve yerleşim açısından doğrulanması,
  • Modernizasyon ile ilgili konuların -kontrol panellerinin, ekranların, elektronik modüllerin, gözetleme ve hedefleme sistemlerinin sayısı ve yerleşimi ile mürettebatın iş yükü- analizi,
  • Helikopter ve silah sistemleri için gereken giriş-çıkış sinyallerinin, maliyeti düşürme olanakları da göz önüne alınarak doğrulanması,
  • İş paylaşımının ve firma sorumluluklarının analizi ve
  • ROKETSAN’ın, entegrasyon ve testlerle ilgili ilk teklifi.

WZL-1, az önce bahsettiğim projelerle ve gelecekteki olası çözümlerle ilgili olarak Türk firmalarıyla iş birliği yapmaya hazır.

MSI Dergisi: MSPO 2015 sırasında, ROKETSAN, MESKO firması ile CİRİT, UMTAS, TEBER lazer güdüm kiti, hava savunma füzesi ve diğer hassas güdümlü sistemlerin üretimine yönelik bir anlaşma imzaladı. Bu konudaki son durum hakkında bilgi verebilir misiniz?

Bartłomiej GRABSKI: MESKO ve ROKETSAN arasındaki görüşmeler sürüyor ve iki firma, hassas güdümlü mühimmat ve sistemler ile hava savunma füze sisteminin ortak geliştirilmesi konusunda yakın iş birliği içinde çalışıyor.

Polonya Milli Savunma Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Bartłomiej Grabski’ye, zaman ayırıp sorularımızı cevaplandırdığı ve verdiği bilgiler için, okuyucularımız adına teşekkür ediyoruz.

177 toplam görüntüleme, 2 bugünkü görüntüleme